Mobi Casa

Ndërron jetë profesori dhe krijuesi Haki Bunjaku

/ 8 minuta lexim
KKVITI

Gjilan – Është ndarë nga jeta sot profesori dhe krijuesi Haki Bunjaku, duke lënë pas një dhimbje të madhe te familjarët, miqtë dhe të gjithë ata që e njohën dhe e vlerësuan për kontributin e tij në arsim dhe në fushën e letrave shqipe.

Haki Bunjaku ishte i njohur si profesor i përkushtuar i gjuhës dhe letërsisë shqipe, si dhe si autor që përmes shkrimeve të tij trajtoi tema të lidhura me jetën, vendlindjen dhe përvojën e mërgimit. Ai për shumë vite jetoi në diasporë, duke e mbajtur gjithmonë të gjallë lidhjen shpirtërore me Kosovën dhe vendlindjen e tij, Desivojcën, për të cilën shprehte vazhdimisht mall dhe dashuri të veçantë.

Në krijimtarinë e tij letrare spikat edhe vepra “Koha e rrushit”, e cila sjell reflektime të ndjeshme për jetën, kujtesën dhe përvojat e njeriut shqiptar. Përmes shkrimeve dhe angazhimit të tij intelektual, Bunjaku mbeti një zë i respektuar që kontribuoi në ruajtjen dhe kultivimin e fjalës së shkruar shqipe.

Lajmi për vdekjen e tij ka prekur familjarët dhe bashkëpunëtorët, ndërsa shumë prej atyre që e njohën e kujtojnë si njeri të urtë, të dashur dhe me vlera të larta njerëzore e profesionale.

Sipas familjarëve, trupi i të ndjerit do të përcillet për në Kosovë, ku do të prehet në vendlindjen e tij, në Desivojcë.

Kujtimi për profesor Haki Bunjakun do të mbetet i gjallë përmes veprës së tij dhe përmes respektit që gëzoi në mesin e familjes, miqve dhe ish-nxënësve të tij.

Lamtumirë Haki Bunaku, profesori që u kthye në vendlindje pas një jete malli

Zymer Bunjaku familjar i Haki Bunjakut ka shkruar:

Sot zemra ime është e rënduar me një dhimbje të thellë, me një mall që nuk përshkruhet lehtë me fjalë. Dje këtu në mërgim u nda nga ne axha im i shtrenjtë, profesori ynë i dashur, Haki Bunjaku. Ikja e tij na ka lënë një boshllëk të madh në zemrat tona, një plagë që vetëm kujtimet dhe dashuria për të mund ta mbajnë gjallë.

Tani, me zemër të thyer, po e përcjellim në rrugëtimin e fundit drejt Kosovës, drejt tokës së tij të dashur, drejt Desivojcës që e mbajti gjithmonë në zemër dhe për të cilën kishte mall të pashuar për plot 45 vite të rënda në gurbet. Pas gjithë atyre viteve larg vendlindjes, ai po kthehet më në fund në shtëpi, në vendin që e deshi aq shumë.
Për shumë njerëz ai ishte profesor, njeri i urtë dhe i respektuar. Por për mua ai ishte shumë më tepër se kaq. Për mua ai ishte Baci Haki, njeriu që më dha dashurinë e një babai të dytë.

Kur unë isha vetëm katër vjeç, babai im mori rrugën e gurbetit. Ishte një kohë e vështirë dhe për një fëmijë mungesa e babait është plagë e madhe. Por Zoti më bekoi me një njeri të madh në jetën time axhën tim. Ishte ai që ma ngrohte shpirtin, ishte ai që më qëndronte pranë si baba i dytë.

Baci Haki kishte një përkujdesje të veçantë për mua, për fëmijën e vëllait të tij. Kudo që shkonte më merrte me vete që të mos e ndieja mungesën e babait. Më mbante pranë, më blinte ëmbëlsira, më vishte me rroba elegante dhe mbi të gjitha më falte dashuri pa kufi. Për mua ai jepte gjithçka, pa kursyer asgjë.

Ai nuk më dha vetëm gjëra materiale, por më dha diçka shumë më të madhe: ngrohtësinë e zemrës, kujdesin dhe ndjenjën se nuk jam kurrë vetëm. Falë tij, fëmijëria ime kishte dritë edhe në kohë të vështira.

Sot kur e kujtoj, më dalin para syve të gjitha ato momente të bukura që kaluam bashkë. Zëri i tij, buzëqeshja e tij, fjalët e tij të mençura dhe dashuria e tij e pafund do të mbeten përgjithmonë në zemrën time.

Axha im i dashur, Baci Haki…
Fjalët janë të vogla për të përshkruar dhimbjen që ndiej sot. Por një gjë e di me siguri: ti do të jetosh përherë në kujtimet tona, në historitë që do të tregojmë dhe në dashurinë që na ke dhënë.
Tani po të përcjellim për në Kosovë, në tokën tënde, në Desivojcën që e pate gjithmonë në zemër. Edhe pse po të themi lamtumirë me lot në sy, ne e dimë se po kthehesh në vendin që e deshe më shumë se gjithçka.
Kosovë, hapi krahët moj tokë arbërore,
se po të kthehet biri yt që 45 vite të pati plagë të shpirtit e të zemrës.
Për ty rënkoi, për ty shkroi, për ty vajtoi.
Desivojcë, prite birin tënd se po të vjen,
se për ty zemra iu bë shkrum.
Merre në gjirin tënd dhe shtërngoje fort,
dhe jepi aromën tënde përgjithmonë.
Faleminderit Baci Haki për gjithçka që bëre për mua dhe për familjen tonë.
Faleminderit që ishe dritë në fëmijërinë time.
Faleminderit që më deshe si djalin tënd.
U prehsh në paqe, Baci Haki.
Kujtimi yt do të jetojë gjithmonë në zemrën time dhe në zemrat e gjithë atyre që patën fatin të të njohin.
Lamtumirë axha im i dashur.
Rruga jote qoftë e lehtë dhe drita e Zotit të shoqëroftë përjetë.

Haki Bunajku, zëri letrar i kujtesës dhe i mallit për vendlindjen

Në letërsinë shqipe shpesh dalin krijues që nuk shkruajnë vetëm për artin e fjalës, por për të ruajtur kujtesën, për të shprehur dhimbjet dhe për të mbajtur gjallë lidhjen shpirtërore me vendlindjen. Në këtë radhë bën pjesë edhe krijuesi Haki Bunajku, një autor që përmes shkrimit ka ndërtuar një botë të pasur refleksioni, ndjeshmërie dhe përkushtimi ndaj kulturës shqiptare.

Eco Higjiena

I njohur si profesor i gjuhës dhe letërsisë shqipe, Bunajku i përket brezit të intelektualëve që e panë arsimin dhe letërsinë si mision. Përveç punës në arsim, ai u angazhua edhe në krijimtarinë letrare, duke shkruar poezi, prozë dhe ese që trajtojnë jetën e shqiptarit në rrethana të ndryshme historike e shoqërore. Shkrimet e tij janë botuar në revista dhe gazeta kulturore, ndërsa përmes tyre ai ka sjellë një zë të veçantë letrar, të ndërtuar mbi përvojën jetësore dhe mbi ndjeshmërinë artistike.

Një nga veprat që lidhet me emrin e tij është libri “Koha e rrushit”, një vepër me frymë reflektuese ku autori ndërthur kujtimet, simbolikën e jetës tradicionale dhe mallin për vendlindjen. Në këtë libër, “koha e rrushit” shndërrohet në metaforë të kohës së pjekurisë njerëzore, të përvojës dhe të kujtesës që mbetet e gjallë pavarësisht largësive apo ndryshimeve të jetës.

Në krijimtarinë e Haki Bunajkut spikat një gjuhë e pasur figurative dhe një prirje për të ndërtuar tekste që ftojnë lexuesin në reflektim. Temat e mërgimit, identitetit dhe përjetimeve të njeriut shqiptar në periudha të ndryshme janë të pranishme në shumë prej shkrimeve të tij. Kjo e bën veprën e tij një dëshmi të kohës dhe një përpjekje për ta ruajtur kujtesën kolektive përmes artit të fjalës.

Si intelektual dhe krijues, Bunajku mbetet një zë i qetë, por i qëndrueshëm në hapësirën e letrave shqipe. Shkrimet e tij nuk synojnë vetëm estetikën letrare, por edhe komunikimin me lexuesin, duke e ftuar atë të rikthehet te rrënjët, te kujtimet dhe te përvoja njerëzore që formëson identitetin tonë kulturor.

Në këtë mënyrë, Haki Bunajku mbetet një nga ata autorë që e shohin letërsinë si një udhëtim të brendshëm, ku fjala bëhet urë mes së kaluarës dhe së tashmes, mes kujtesës dhe shpresës.

Libri “Koha e rrushit”

Një nga veprat që lidhet me emrin e tij është libri “Koha e rrushit”, një vepër me karakter letrar-reflektiv ku trajtohen:

mallin për vendlindjen

jetën e shqiptarit në rrethana të vështira historike

kujtimet dhe simbolikën e jetës tradicionale shqiptare

Titulli “Koha e rrushit” përdoret edhe si metaforë letrare për kohën e pjekjes së jetës, përvojës dhe kujtimeve.

Tiparet e krijimtarisë

Në krijimtarinë e Haki Bunajkut dallohen disa elemente:

gjuhë e pasur dhe figurative

motive të mërgimit dhe nostalgjisë

reflektime për identitetin dhe historinë shqiptare

përzierje e prozës artistike me elemente autobiografike./rajonipress/