Llashtica pa zë në Hagë, dëshmitarët e masakrës nuk u thirrën kurrë për të dëshmuar

Gjilan – Edhe pse ekziston një dokumentim i gjerë mbi krimet e kryera në fshatin Llashticë gjatë luftës, asnjë nga dëshmitarët e kësaj zone nuk është ftuar të dëshmojë në Tribunalin e Hagës. Kjo ndodh përkundër premtimit të dikurshëm nga ish-kryeprokurorja e Tribunalit, Louise Arbour, se rastet e tilla do të trajtoheshin me prioritet.

Sipas burimeve lokale, për masakrën në Llashticë janë mbledhur prova të shumta, përfshirë deklarata të dëshmitarëve okularë, skica nga vendi i ngjarjes, fotografi dhe video-incizime që dokumentojnë krimet. Megjithatë, pavarësisht këtij materiali të detajuar, nuk është zhvilluar asnjë hetim zyrtar nga ndonjë organ kompetent ndërkombëtar apo vendor.

Përveç masakrës, fshati ka përjetuar edhe shkatërrime të mëdha materiale. Janë djegur gjithsej 123 shtëpi dhe 137 objekte përcjellëse, ndërsa janë plaçkitur mjete të shumta bujqësore dhe pasuri të banorëve. Të dhënat tregojnë se janë marrë 90 traktorë, 120 motokultivatorë, 3 autokombajna, 3 kombibusa, një kamion dhe 130 vetura. Po ashtu, janë zhdukur rreth 680 krerë bagëti.

Dëme të konsiderueshme kanë pësuar edhe objektet publike: është dëmtuar shkolla fillore “Esat Berisha”, është djegur xhamia e fshatit, ambulanca dhe biblioteka.

Për këto ngjarje kanë dëshmuar disa banorë të fshatit, përfshirë Brahim Rashitin, Azem Hysenin, Mehmet Rashitin, Musa Banushin dhe Ilaz Ramushin, të cilët kanë rrëfyer për përjetimet dhe dëmet e shkaktuara. Megjithatë, zëri i tyre nuk është dëgjuar në instancat ndërkombëtare të drejtësisë.

Mungesa e hetimeve dhe mosftesa e dëshmitarëve në Hagë vazhdon të ngrejë pikëpyetje serioze mbi trajtimin e krimeve të luftës në këtë zonë dhe mbi drejtësinë për viktimat e Llashticës.

Heshtja që rëndon mbi drejtësinë: Patologët kanadezë dhe mungesa e raportit për masakrën e Llashticës

Dy dekada pas luftës, një nga plagët më të rënda të Llashticës mbetet jo vetëm krimi i kryer, por edhe mungesa e përgjigjeve nga ata që pritej të sillnin drejtësi. Banorët e këtij fshati shprehin zhgënjim të thellë ndaj ekipit të patologëve kanadezë dhe ish-kryeprokurores së Tribunalit të Hagës, Louise Arbour, për moszbardhjen e plotë të masakrës.

Sipas dëshmitarit dhe të dëmtuarit Ymer Ibishi, patologët kanadezë kishin vizituar vendin e krimit menjëherë pas ngjarjes tragjike, ku forcat serbe vranë dhe dogjën për së gjalli 13 civilë shqiptarë. Ata kishin mbledhur prova të rëndësishme, përfshirë eshtrat e viktimave, fotografi nga vendi i ngjarjes, dëshmi të drejtpërdrejta dhe materiale që, sipas banorëve, përbënin bazë të fortë për hetime ndërkombëtare.

Megjithatë, sipas Ibishit, asnjë raport zyrtar nuk u publikua kurrë. “Çuditërisht, nuk kemi marrë asnjë analizë të eshtrave dhe asnjë dokument të shkruar nga patologët kanadezë,” deklaron ai, duke shtuar se premtimet për dorëzimin e raportit të obduksionit nuk u mbajtën. Sipas tij, këto materiale nuk u dërguan as në Tribunalin e Hagës, duke lënë një boshllëk të madh në procesin e drejtësisë.

Pakënaqësia e banorëve shtrihet edhe ndaj rolit të Louise Arbour, e cila kishte vizituar Llashticën gjatë mandatit të saj. Ibishi thotë se, pavarësisht pritjes dhe bashkëpunimit të plotë nga ana e banorëve, ajo nuk e adresoi publikisht këtë masakër. “I dhamë gjithçka që kishim, por ajo nuk tha asnjë fjalë për tragjedinë tonë,” shprehet ai.

Mosdorëzimi i raportit dhe mungesa e trajtimit institucional të këtij rasti vazhdojnë të ngrenë pikëpyetje serioze mbi transparencën dhe përgjegjësinë ndërkombëtare në hetimin e krimeve të luftës. Për familjet e viktimave, kjo heshtje përjetohet si një padrejtësi e dytë, që rëndon mbi kujtesën dhe kërkesën e tyre për drejtësi./rajonipress/