Qëndrueshmëria dhe partneriteti

Nga Burim Ramadani – Në përgjithësi, është e dukshme që Kosova, në 10 vjetorin e pavarësisë së saj, është në fazën më të rëndësishme të shtetësisë së vet. Kompletimi i shtetit të Kosovës mbetet detyra kryesore. Qeverisja e mirë, po se po. Zhvillimi ekonomik, cilësia në arsim, ofrimi i shërbimeve shëndetësore, përmirësimi i sigurisë publike dhe të gjitha fushat e ngjashme janë domosdoshmëri.

Por, çështja kryesore mbetet: kompletimi i shtetit.

Në 10 vjetorin e shpalljes së pavarësisë së Kosovës, synimi kryesor edhe më tutje ndërlidhet me shmangien e çfarëdolloj ideje tjetër rreth Kosovës. Çfarëdo dhe kushdo që pretendon vendosjen e modaliteteve tjera për Kosovën, sigurisht se nuk do të ndihmonte dhe as të përmirësonte të tërën.

Kompletimi i shtetit, arkitekturës së tij, funksionalizimit të plotë dhe hapat e shpejtë në integrimet euro-atlantike janë përgjigja më e mirë dhe më e qëndrueshme për idetë e vjetra të elitës së vjetër politike të Serbisë mbi gjetjen e “zgjidhjeve tjera”, qofshin ato territoriale, qofshin ato “ndryshim kushtetutash”. Kosova, që nga viti 2008, ka krijuar argumente të mjaftueshme të sjelljes së saj të përgjegjshme në tri fusha të rëndësishme: i) në raport me përpjekjet për tejkalimin e ndarjeve etnike; ii) në raport me sigurinë dhe zhvillimin e rajonit; iii) në marrëdhëniet ndërkombëtare dhe iniciativat globale.

Tashmë, këto kanë ndërtuar profilin e Kosovës si aktor i përgjegjshëm në rendin e sotëm botëror, ashtu-ashtu të sfiduar nga akterët e papërgjegjshëm në rajone të ndryshme të globit. Nuk është e thënë (lexo: objektivisht e mundshme) që një shtet i vogël, sikurse është Kosova, të jetë shembulli ndjekës për shtetet e konsoliduara. Por, është tejet e rëndësishme që një shtet i vogël, sikurse është Kosova, të jetë një shembull i mirë për shtetet postkonfliktuoze dhe në transicion për sa i përket sjelljes ndërkombëtare, rajonale dhe paqtuese midis grupeve të ndara në shoqëri.

Pjesa e parë, përkatësisht dukja e gjerë e Kosovës është pozitive dhe si e tillë, pavarësisht uljeve dhe ngritjeve të percepsionit, ka kaluar shumë prej pritjeve.

Në anën tjetër, shumë të rëndësishme, Kosova duhet të tejkalojë me vendosmëri dhe saktësi të veprimit çështjet e hapura, përkatësisht ato që interpretohen si të hapura.

Dialogu me Serbinë, kompletimi i shtetësisë, hapat vendimtar në integrime euro-atlantike. Këto janë tri çështjet që kërkojnë angazhim maksimal, qartësi dhe partneritet të palëkundur.

Së pari, dialogu me Serbinë në formë të rikornizuar duhet të mbyll përgjithnjë çështjen e “normalizimit të raporteve”. Është e qartë, besoj, se “normalizimi” do të thotë “njohje” dhe se pa njohje nuk mund të arrihet normalizim i plotë i marrëdhënieve. Në këtë kontekst, politika e vjetër e Serbisë do të pretendonte, sikurse shumë prej tyre e kanë formuluar në publik, të kërkojë “zgjidhje tjera kufitare”. Pra, rivizatim kufijsh, sipas agjendave të njohura dhe të vjetra të politikave territoriale mbi të cilat është udhëhequr elita e atjshme politike për dekada me radhë. Kjo, jo vetëm që nuk duhet të ndodh, por vet nxitja e diskutimit të tillë në Beograd është e gabueshme dhe destabilizuese.

Kompletimi i shtetësisë së Kosovës nuk është vetëm çështje e krijimit, ndryshimit, transformimit apo evoluimit të mekanizmave dhe institucioneve shtetërore. Sigurisht, në këtë pikëpamje, kompletimi i shtetësisë i jep fund pretendimeve që “Kosova nuk është çështje e përfunduar”. Synimi për të konsoliduar dhe kompletuar të gjitha hallkat e sistemit politik e juridik të Kosovës është i orientuar drejt stabilitetit dhe bashkëpunimit rajonal.

Së treti, hapat vendimtar në integrimet euro-atlantike tejkalojnë lënien e Kosovës në “një zonë qorre”. Kjo do të ndihmonte edhe përbrenda Kosovës, edhe në raportet rajonale dhe më gjerë. Barazia e shtetit të Kosovës, në trajtimin e qytetarëve dhe në trajtimin shtetëror, është objektiv që arrihet përmes partneritetit kërkues dhe zbatues.

Në përgjithësi, është e dukshme që Kosova, në 10 vjetorin e pavarësisë së saj, është në fazën më të rëndësishme të shtetësisë së vet. Kjo periudhë mund të jetë vendimtare për qëndrueshmërinë e shtetit të Kosovës.

Shpërndaje.
© RAJONIPRESS

Vërejtje!

RajoniPress.com nuk do të botojë shkrime që nuk i përmbushin kriteret dhe standardet profesionale të gazetarisë bashkëkohore. Nuk do të ketë për askënd mbyllje apo censurë, por jemi të fokusuar që në këtë agjenci, lajmi, shkrimi, raporti, intervista dhe opinioni të plotësojnë kriteret profesionale. Gjithashtu opinionet, analizat, komentet, nuk duhet të shkelin parimet etike (gjuhën e urrejtjes, fyerjet, diskriminimet e çfarëdoshme).