Ruzhdi Mehmeti – një emër që u bë themel i teatrit të Gjilanit dhe një kujtesë e gjallë e skenës shqiptare

Gjilan – Nga skena e Gjilanit te mërgimi në Kanada, rrugëtimi i aktorit dhe regjisorit Ruzhdi Mehmeti mbetet pjesë e një historie që nuk matet vetëm me numrin e shfaqjeve, por me gjurmën që la në formësimin e jetës kulturore e teatrore të qytetit.

Ruzhdi Mehmeti vlerësohet ndër figurat që i dhanë identitet dhe qëndrueshmëri jetës teatrore në Gjilan, veçanërisht në periudhën e viteve ’70 dhe ’80, kur teatri në këtë qytet po kërkonte të konsolidohej si një hapësirë e mirëfilltë artistike dhe kulturore.

Së bashku me vëllain e tij, Fetah Mehmetin, ai ishte ndër protagonistët e përpjekjeve për ngritjen e bazave të një teatri gjysmëprofesionist në Gjilan. Ishte një kohë kur skena teatrore kërkonte përkushtim, pasion dhe sakrificë, ndërsa njerëzit e saj shpesh duhej të ishin njëherësh aktorë, regjisorë, organizatorë dhe bartës të vizionit artistik.

Në këtë rrugëtim, Ruzhdi Mehmeti nuk u kufizua vetëm në interpretim. Ai u shqua edhe si regjisor dhe inskenues, duke kontribuar në realizimin e veprave që i dhanë jetë skenës së Gjilanit. Ndër punët e tij të spikatura përmendet edhe dramatizimi dhe inskenimi i veprës së njohur “Gjenerali i ushtrisë së vdekur”, një prej veprave më emblematike të letërsisë shqiptare.

Puna e tij në teatër i përket një brezi artistësh që nuk e shihnin skenën thjesht si vend interpretimi, por si mision kulturor dhe hapësirë të formësimit të vetëdijes artistike. Përmes angazhimit të tij, Mehmeti u bë pjesë e asaj plejade që hodhi gurët e parë të një tradite teatrore, e cila më vonë do të zhvillohej dhe do të merrte përmasa më të mëdha në jetën kulturore të Gjilanit.

Nga teatri në ekran

Kontributi i Ruzhdi Mehmetit nuk mbeti vetëm brenda kufijve të skenës teatrore. Ai pati edhe një përvojë në kinematografi, duke u shfaqur në filmin televiziv “Migjeni” (1990), një produksion që dëshmon shtrirjen e veprimtarisë së tij artistike edhe përtej teatrit.

Kjo pjesë e karrierës së tij, ndonëse më e kufizuar në numër rolesh, i shtohet një portreti artistik të ndërtuar ndër vite mbi skenë, përmes interpretimit dhe punës regjisoriale.

Si aktor, Ruzhdi Mehmeti la gjurmë në disa prej realizimeve të hershme të skenës teatrore të Gjilanit. Ndër interpretimet e dokumentuara veçohet roli kryesor në dramën “Fosilet” të Azem Shkrelit, me të cilin u vlerësua edhe si aktori më i mirë në një kompeticion rajonal në Preshevë.

Veprimtaria e tij artistike u shtri edhe në kinematografi, ku mori pjesë në filmin televiziv “Migjeni” (1990), ndërsa më vonë interpretoi edhe në produksionin “Cervantes” (2018), në rolin e Peshkatarit. Përtej aktrimit, Mehmeti u shqua edhe si regjisor, duke drejtuar disa nga shfaqjet që u bënë pjesë e historisë së Teatrit të Gjilanit.

Ruzhdi Mehmeti – aktori që nuk i luajti rolet, por i jetoi ato

Ka aktorë që dalin në skenë për ta interpretuar një personazh, dhe ka të tillë që, sapo ngjiten në dërrasat e saj, shndërrohen në vetë personazhin. Ruzhdi Mehmeti i përket kësaj kategorie të rrallë. Për të, aktrimi nuk ishte vetëm profesion, por një mënyrë për ta përjetuar dhe për ta përcjellë dramën e kohës, dhimbjen, ankthin, shpresën dhe dinjitetin e njeriut shqiptar.

Që në vitet ’70, ai u shqua si një prej aktorëve bartës të Teatrit të Gjilanit, duke marrë role kryesore dhe duke dëshmuar një ndjeshmëri të veçantë për tekstin, personazhin dhe gjuhën e skenës.

Në interpretimin e tij, roli nuk mbetej i shkruar në letër – ai merrte frymë, vuante, heshtte, revoltohej dhe jetonte. Mehmeti dinte ta ndërtonte personazhin deri në imtësi dhe ta kthente skenën në një hapësirë ku publiku nuk ishte thjesht spektator, por dëshmitar i një historie dhe i një gjendjeje shpirtërore.

Pikërisht kjo aftësi për ta mishëruar personazhin dhe për t’i dhënë kuptim më të thellë dramës e bëri atë një prej figurave të veçanta të skenës së Gjilanit. Kontributi i tij nuk qëndroi vetëm në aktrim; ai u shqua edhe si regjisor, duke e ngritur skenën në një nivel ku arti mund të fliste edhe atëherë kur koha kërkonte heshtje.

Dhe ndoshta kjo është arsyeja pse emri i Ruzhdi Mehmetit vazhdon të tingëllojë fuqishëm në kujtesën teatrore të Gjilanit: sepse ai nuk e interpretoi vetëm dramën e personazheve – ai e ndjeu dramën e një populli dhe e ktheu atë në art.

Një jetë mes kujtesës dhe mërgimit

Sot, rrugëtimi i Ruzhdi Mehmetit vazhdon larg qytetit ku dikur i kushtoi një pjesë të rëndësishme të jetës së tij artit skenik. Ai jeton në Kanada, së bashku me familjen, nipërit dhe mbesat.

Por largësia gjeografike nuk e zbeh peshën e kontributit të tij. Përkundrazi, historia e artistëve si Ruzhdi Mehmeti dëshmon se mërgimi mund ta largojë njeriun nga vendi, por jo nga kujtesa e vendit.

Në historinë kulturore të Gjilanit, emri i tij lidhet me një periudhë themeluese, me përpjekjet e para për një teatër më të organizuar dhe me një brez njerëzish që besuan se skena mund të bëhej një nga shtyllat e jetës shpirtërore të qytetit.

Ruzhdi Mehmeti mbetet kështu një prej atyre emrave që nuk i përkasin vetëm një biografie personale. Ai është pjesë e kujtesës së teatrit të Gjilanit – një nga zërat e një brezi që e ndërtoi skenën me pasion, përkushtim dhe dashuri për artin. Dhe gjurmët e një pune të tillë, edhe pas dekadash, nuk fshihen lehtë nga kujtesa kulturore e një qyteti./rajonipress/