Dr. Ahmet Maloku, shkencëtar, pedagog dhe rruga e tij drejt kriminologjisë moderne

Gjilan – Prof. Dr. Ahmet Maloku është një nga figurat më të shquara të kriminologjisë dhe së drejtës penale në Kosovë. Me gradën e doktorit të shkencave në kriminologji, ai ka ndërtuar një karrierë të pasur akademike dhe profesionale, duke kontribuar në mënyrë të dukshme në mësimdhënie, kërkime shkencore dhe zhvillimin e debateve mbi fenomenet kriminale në shoqërinë kosovare.

Në zemër të Gjilanit ka lindur një nga mendjet më të ndritura të kriminologjisë në Ballkan. Prof. Dr. Ahmet Maloku nuk është thjesht një akademik i shquar; ai është një udhëheqës i mendimit shkencor, një avokat i drejtësisë dhe një studiues që guxon të shohë thellë në plagët e shoqërisë. Nga studimet mbi kriminalitetin lokal te librat që shënojnë një hap historik në viktimologji dhe gjenocid, puna e tij nuk kufizohet vetëm në teori, ajo prek jetën reale, formon profesionistë dhe ndihmon në ndërtimin e një sistemi drejtësie më të fortë. Çdo hap i tij akademik është një dëshmi e pasionit, përkushtimit dhe vizionit për një shoqëri ku drejtësia dhe njohuria shkojnë dorë për dorë.

Karriera akademike dhe hulumtimi shkencor

Karriera e Prof. Malokut filloi me studime të thelluara mbi kriminalitetin dhe faktorët socialë që ndikojnë në shfaqjen e dukurive kriminale. Disertacioni i tij doktoral, “Dezorganizimi social dhe tiparet e kriminalitetit në rajonin e Gjilanit (Kosovë) në periudhën 2010-2014”, u vlerësua si një kontribut i rëndësishëm në kuptimin empirik të fenomenit kriminal lokal. Analizat e tij nxjerrin në pah lidhjen midis faktorëve socio-ekonomikë dhe devijimit kriminal, duke ofruar baza të forta për politikat preventive.

Ahmet Maloku, doktori i parë në kriminologji në Ballkanin Perëndimor

Gjilanasi Ahmet Maloku është bërë historik duke u bërë doktori i parë shkencor në fushën e kriminologjisë në Ballkanin Perëndimor. Promovimi u zhvillua në Fakultetin e Kriminalistikës, Kriminologjisë dhe Studimeve të Sigurisë në Universitetin Publik të Sarajevës, Bosnjë dhe Hercegovinë.

Përveç doktoraturës në Sarajevë, Dr. Maloku ka kryer më parë edhe doktoraturën në Fakultetin Juridik, katedra penale, në Universitetin e Travnikut. Ai është gjithashtu profesor në studimet e magjistraturës dhe doktoratës në këtë universitet, si dhe në institucione të tjera akademike në Kosovë dhe rajon.

Pedagogji dhe angazhim profesional

Dr. Maloku ka një angazhim të thellë në mësimdhënie, duke udhëhequr studentë në fushat e së drejtës penale dhe kriminologjisë. Ai ndihmon breznitë e reja të juristëve dhe kriminologëve të lidhin teorinë me praktikën e përditshme të sistemit të drejtësisë penale.

Përveç mësimdhënies, Maloku është aktiv në konferenca shkencore dhe projekte hulumtuese ndërkombëtare, ku prezanton analiza të hollësishme mbi zhvillimet ligjore dhe sfidat e sistemeve të drejtësisë moderne. Një nga aktivitetet e tij praktike më të shquara përfshin ushtrime kriminalistike me studentët e Fakultetit Juridik në UBT, duke aplikuar në praktikë njohuritë teorike mbi vendin e ngjarjes dhe metodat e dokumentimit të provave.

Botime dhe kontribut shkencor

Prof. Maloku ka trajtuar në hulumtimet e tij krime kundër njerëzimit, trafikun e qenieve njerëzore dhe viktimat e trafikimit, si dhe strategjitë për mbrojtjen e të drejtave të tyre. Ai ka botuar artikuj dhe libra që lidhin faktorët socialë dhe ekonomikë të devijimit kriminal me kontekstin shoqëror dhe ligjor.

Në fushën e kërkimeve shkencore, Dr. Maloku ka trajtuar tema të ndryshme, duke përfshirë krimet kundër njerëzimit, trafikun e qenieve njerëzore dhe viktimat e trafikimit, si dhe strategjitë për mbrojtjen e të drejtave të tyre. Ai ka botuar artikuj dhe libra që trajtojnë faktorët socialë dhe ekonomikë të devijimit dhe kriminalitetit, duke bërë lidhjen midis teoriës akademike dhe realitetit shoqëror.

Angazhimi i tij nuk kufizohet vetëm në botime dhe mësimdhënie. Dr. Maloku ka krijuar ura bashkëpunimi mes institucioneve akademike dhe ligjore, duke sjellë perspektiva të reja dhe praktika të mirëfillta shkencore për adresimin e sfidave të sistemit të drejtësisë. Ai ka kontribuar në hartimin e politikave preventive dhe reformave ligjore, duke u bërë një pikë referimi për studiuesit dhe profesionistët e drejtësisë në Kosovë.

Fjalori i parë terminologjik i viktimologjisë

Një tjetër arritje e rëndësishme e tij është botimi i “Fjalorit terminologjik të viktimologjisë”, vepër gjithëpërfshirëse që mbulon konceptet kryesore të viktimologjisë në trojet shqiptare. Ky libër ofron një hyrje të shkëlqyer për të rinjtë në fushë dhe një doracak të avancuar për profesionistët dhe studiuesit.

Fjalori mbulon fusha të ndryshme, duke përfshirë kriminologji, penologji, kriminalistikë, të drejtë penale, sociologji, psikologji, mjekësi ligjore dhe psikologji forenzike. Libri synon të kontribuojë në parandalimin e kriminalitetit dhe zvogëlimin e viktimizimit, duke u bërë një burim referimi i domosdoshëm për studentët dhe profesionistët.

Botimi i këtij fjalori vjen si rezultat i mungesës së literaturës të dedikuar viktimologjisë në trojet shqiptare dhe përfaqëson një kontribut të jashtëzakonshëm shkencor. Në parathënien e librit, Maloku thekson se shoqëria shpesh fokusohet më shumë tek dënimi i kryesve të veprave penale sesa tek viktimat.

Ai nënvizon rëndësinë e studimit të formave të dëmshme të kriminalitetit, të cilat pas vetes lënë një numër të madh viktimash në sisteme, kultura dhe shoqëri të ndryshme.

Sipas autorit, edhe pse Kosova ka përjetuar një rritje ekonomike pasluftës, kriminaliteti ka vazhduar të rritet, duke krijuar një shkallë të lartë të viktimizimit dhe ndjenja të pasigurisë tek qytetarët. Fjalori i Malokut paraqet një pasqyrë të gjerë të teorive, koncepteve dhe figurave kryesore në fushën e viktimologjisë, duke kombinuar perspektivën ndërkombëtare me kontekstin lokal.

Ky botim përfshin nocione dhe terma që lidhen me viktimën dhe viktimizimin në një gamë të gjerë disiplinash: kriminologji, penologji, kriminalistikë, të drejtë penale, sociologji, psikologji, mjekësi ligjore dhe psikologji forenzike. Ai ofron një burim referimi të autoritativ për studentët, studiuesit, profesionistët dhe gjithë ata që hulumtojnë fenomenin e viktimës.

Libër mbi gjenocidin

Prof. Maloku ka botuar gjithashtu librin “Gjenocidi, aspektet themelore në kuptimin dhe hulumtimin e krimit”, bashkë me Prof. Dr. Omer Gabela nga Sarajeva. Ky botim ofron udhëzime për hetues, prokurorë dhe gjyqtarë në hetimin e rasteve komplekse të gjenocidit dhe analizën e aspektit procedural. Libri do të jetë i disponueshëm edhe në gjuhën boshnjake dhe angleze përmes Amazon.com.

Sipas Dr. Malokut, libri përbën një udhërrëfyes të vlefshëm për studiuesit dhe të gjithë ata që merren me hulumtimin e gjenocidit, duke ofruar analizë të thelluar mbi aspektet ligjore dhe procedurale të këtij krimi.

Ky botim është i veçantë për shkak të qasjes praktike që ofron për profesionistët në fushën e drejtësisë: hetuesit kriminalistikë, prokurorët dhe gjyqtarët do të gjejnë udhëzime të rëndësishme për hetimin e rasteve komplekse të gjenocidit dhe për rëndësinë e aspektit procedural në proceset ligjore.

Prof. Maloku ka shprehur falënderime të veçanta për Universitetin e Sarajevës, Institutin për Hulumtimin e Krimeve Kundër Njerëzimit dhe të Drejtës Ndërkombëtare, si dhe për recenzentët Prof. Dr. Hana Korać, Prof. Ann Petrila nga University of Denver, Colorado, SHBA, dhe Mr. Almir Grabovica, për kontributin dhe mbështetjen e tyre.

Angazhimi në UBT dhe ndikimi në studentët

Prof. Maloku është aktiv në Universitetin për Biznes dhe Teknologji (UBT), ku ligjëron lëndë kyçe si Kriminologjia dhe e Drejta Penale. Ai udhëheq sesione dhe konferenca ndërkombëtare, duke sjellë analiza të avancuara mbi viktimizimin dhe metodat forenzike në hetime.

Angazhimi i tij praktik dhe akademik në UBT synon të rrisë standardet pedagogjike dhe të përgatisë profesionistë të aftë në fushat ligjore dhe kriminologjike, të cilët do të kontribuojnë në sundimin e ligjit dhe zhvillimin institucional në Kosovë dhe më gjerë.

Në programin e studimeve të Fakultetit të Drejtësisë, Maloku figuron si anëtar i stafit akademik, ku ligjëron lëndë kyçe si Kriminologjia, e Drejta Penale dhe nënfushat e saj, duke ndihmuar në përgatitjen e studentëve për sfidat ligjore dhe praktike të sistemit të drejtësisë në vend.

Përveç rolit të tij si pedagog, ai ka udhëhequr dhe bashkë-ngri sesione të rëndësishme akademike në konferenca ndërkombëtare organizuar nga UBT. Në edicionin e fundit të Konferencës Ndërkombëtare Shkencore të Juridikut, Maloku ka shërbyer si kryetar i sesioneve që trajtuan çështje të thella rreth kriminologjisë, viktimizimit dhe rolit të metodave forenzike në hetimet moderne, duke ofruar analiza të avancuara në fusha që lidhen ngushtë me zhvillimet aktuale në drejtësi.

Një nga aktivitetet praktike që ai ka drejtuar me studentët përfshinte një ushtrim të rëndësishëm në kriminalistikë, ku studentët e Fakultetit Juridik në UBT zhvilluan ushtrime praktike për këqyrjen e vendit të ngjarjes nën drejtimin e Dekanit Prof. Asoc. Dr. Ahmet Maloku dhe stafit akademik, duke sjellë në praktikë njohuritë teorike mbi metodat e dokumentimit dhe ekzaminimit teknik të provave.

Duke kombinuar mësimdhënien, kërkimin shkencor dhe orientimin praktik të studentëve, angazhimi i Prof. Malokut në UBT synon të rrisë standardet pedagogjike dhe të përgatisë profesionistë të aftë në fushat ligjore dhe kriminologjike, të cilët do të kontribuojnë në sundimin e ligjit dhe zhvillimin institucional në Kosovë dhe më gjerë.

Një karrierë që lë trashëgimi

Karriera e Dr. Ahmet Malokut është shembull i përkushtimit ndaj shkencës dhe drejtësisë. Me kontributin e tij në mësimdhënie, hulumtim shkencor, botime akademike dhe angazhim institucional, ai ka formësuar shkencën dhe praktikën ligjore në Kosovë, duke krijuar një trashëgimi të rëndësishme për brezat e ardhshëm të kriminologëve dhe juristëve.

Puna e tij, e ndërtuar mbi analiza të thelluara dhe angazhim pedagogjik, shërben si udhërrëfyes për profesionistët e ardhshëm të ligjit dhe kriminologjisë dhe ka krijuar një trashëgimi të rëndësishme në zhvillimin e fushës së kriminologjisë në vend./rajonipress/